Walki powstańcze o Inowrocław, czyli 90. rocznica wybuchu Powstania Wielkopolskiego

7 stycznia w Inowrocławiu ponad 200 aktorów i statystów odegrało szczegółowo przygotowaną inscenizację walk powstańczych, jakie 90 lat temu toczyły się w mieście nad Notecią. Było niezwykle barwnie, głośno, widowiskowo, ale przede wszystkim bardzo realistycznie.

W głównych uroczystościach, w ramach obchodów 90. rocznicy Powstania Wielkopolskiego w województwie kujawsko-pomorskim, których gospodarzem był Inowrocław, uczestniczyło kilka tysięcy ludzi. Wśród gości byli m.in. wojewoda kujawsko-pomorski Rafał Bruski, marszałek Województwa Kujawsko-Pomorskiego Piotr Całbecki, dowódca Pomorskiego Okręgu Wojskowego gen. Zygmunt Duleba, Agnieszka Cyms-Chmielewska i Rafał Cyms, wnuczka i wnuk kpt. Pawła Cymsa, bohaterskiego dowódcy oddziałów powstańczych, które 90 lat temu wyzwoliły Inowrocław oraz goście z województwa wielkopolskiego na czele ze starostą gnieźnieńskim Krzysztofem Ostrowskim.

Rekonstrukcje walk powstańczych toczyły się zgodnie ze scenariuszem przygotowanym przez historyka Edmunda Mikołajczaka. Za sprawą kilku grup rekonstrukcji historycznych, uczestnicy uroczystości przenieśli się w czasy powstania, stając się świadkami „gorących” wydarzeń sprzed 90. lat. Na trasie od rynku do koszar toczyły się walki pomiędzy powstańcami a wojskami niemieckimi, szczególnie zacięte i ofiarne były te o gmach poczty i w okolicach ówczesnego ratusza. Przeprowadzono bójkę gazeciarzy polskich i niemieckich, walkę o wóz bojowy, walkę Turnvereinem. Powstańcy obalili zrekonstruowany pomnik cesarza Wilhelma I, przeprowadzono także symulację walk pojazdów pancernych. Na bieżąco przez głośniki przypominano i relacjonowano wydarzenia historyczne na trasie przemarszu, „rannym” powstańcom udzielano pomocy, rozrzucano okolicznościowe karty pocztowe, przedstawiające historyczne fotografie miejsc i ludzi związanych z powstaniem.

Ważnym akcentem było wkroczenie do Inowrocławia kompanii gnieźnieńskiej i witkowskiej, tak jak przed 90. laty w czasie tzw. „Marszu Cymsa na Kujawy”. W inscenizacji uczestniczyła Grupa Rekonstrukcji Historycznej „Kompania Witkowska im. kpt. Stanisława Połczyńskiego” pod przewodnictwem Grzegorza Musidlaka oraz Orkiestra Dęta Powiatu i Miasta Gniezna. Kompanii gnieźnieńskiej przewodził Paweł Cyms, w którego rolę się wcielił Robert Gaweł. Obie kompanie i orkiestra, przy owacji wiwatujących na ich cześć mieszkańców Inowrocławia, dumnie wkroczyły na inowrocławski rynek pod honorową komandorią starosty gnieźnieńskiego Krzysztofa Ostrowskiego.

W inscenizacji aktywnie uczestniczyła również młodzież z mielżyńskiego gimnazjum oraz uczniowie Szkoły Podstawowej nr 2 w Witkowie i Gimnazjum nr 1 w Gnieźnie. Jak podkreślają opiekunowie młodzieży – taka organizacja obchodów 90. Rocznicy wybuchu powstania wielkopolskiego, była dla najmłodszych świetną lekcją historii.

Marcin Puk